De geschiedenis van de linkerzijde zou moeiteloos geschreven kunnen worden als een aaneenschakeling van twisten, breuken en afsplitsingen. Kortom: verdeeldheid en versnippering. Utopisten versus wetenschappelijke socialisten, anarchisten versus marxisten, socialisten versus communisten, reformisten versus revolutionairen… Omgekeerd zou deze geschiedenis ook kunnen geïnterpreteerd worden als een lange reeks pogingen om tot politieke en organisatorische eenheid te komen: om de rangen te sluiten en samen toe te slaan, zoals dat luidt in de in linkse kringen opvallend veel gebruikte militaire metafoor. Maar de zeer vroeg ontstane, meestal strategische meningsverschillen over hoe het kapitalisme door socialisme te vervangen, kenden geen hegeliaanse ‘overstijging’ en vandaag biedt het internationale linkse landschap een veelheid van meestal numeriek zwakke politieke stromingen en groepen. Versnippering is dus geen specifiek kenmerk van de Belgische of Vlaamse linkerzijde.
17
jun
2013
Op de website van de Humanistisch-Vrijzinnige Vereniging schreef Karel D’Huyvetters een recensie van Herbetovering van de wereld. Romantische wortels van linkse denkers. Citaat: “Dit is een boeiende, verhelderende en zeer informatieve verzameling van essays, die op een evenwichtige, beredeneerde en duidelijke manier toelichting geven bij een problematiek die vooral de twintigste eeuw op een bijzonder gewelddadige manier heeft doordrongen, maar die ook vandaag nog tot de kern behoort van de vragen waarmee onze samenleving elke dag worstelt: Wat is de taak van de staat? Wat zijn de rechten en de plichten van het individu? Wat is de functie van de gemeenschap?”
Deze interessante recensie namen we over van de vrienden van vzw ‘t Uilekot
Toen Sarah me vroeg of ik een bespreking wilde maken van één van de boeken die ’t Uilekot interessant leken, had ik het even moeilijk. Boeken lezen doe ik wel graag, maar helaas niet vaak en boeken bespreken nog minder. Dat was geleden van – euh – mijn humaniora-tijd, en die is – lieve help – al 33 jaar voorbij! Toen ik de lijst te zien kreeg, steeg mijn belangstelling en bleek het zelfs een moeilijke keuze te zijn. Tot ik de (onder)titel (en de auteur) zag van het hier besproken boe
7
jun
2013
4
jun
2013
Masis Kürkçügil*
De spontane beweging die losbarstte in Istanbul heeft een omvang gekregen zonder voorgaande in de geschiedenis van het land en strekt zich nu uit tot 67 van de 85 steden van het land. Alles begon met een groep burgers die met een vreedzame occupy-actie die hooguit enkele dagen zou duren hun onvrede wilden uiten met de plannen rond de herinrichting van het Gezipark op het Taksimplein, hartje Istanbul en met het verplaatsen van de bomen in het park. Het Gezipark zou, ook volgens verklaringen van eerste minister Erdogan, volledig heringericht worden met het oog op de bouw van een luxueus commercieel centrum. Dat zou er komen via de heropbouw van een oude Ottomaanse atilleriekazerne, die verwoest werd tijdens een restauratie-aanval in 1909 tegen de Revolutie van de Jonge Turken van 1908. De ruines ervan werden uiteindelijk gesloopt in 1940. De plannen voor de bouw van dat commercieel centrum werden aan de kaak gesteld door tal van specialisten, waaronder architecten, stedenbouwkundigen en ecologisten.
Het was de vijfde dag van het protest in het Gezi Park. Mensen organiseerden een sit-down protest om de bomen te beschermen die vijf dagen geleden gekapt zouden worden. De politie viel hen aan op een barbaarse manier. Dat startte het proces dat zaterdag leidde tot enorm gezichtsverlies voor de regering. We nemen hier een kort verslag over van Roni Margulies, dat verscheen op de website van de Nederlandse organisatie Internationale Socialisten.
17
mei
2013
In een recent essay, onder de titel Les mystères de la gauche. De l’idéal des Lumières au triomphe du capitalisme absolu (De mysteries van links. Van het ideaal van de Verlichting tot de triomf van het absolute kapitalisme) noemt de Franse auteur Jean-Claude Michéa het boek Révolte et Mélancolie (1992) van Michael Löwy en Robert Sayre ‘een meesterwerk dat in twintig jaar tijd niet in het minst verouderd is’. Van Michael Löwy bracht Socialisme 21 in vertaling een 12-tal essays en een inleiding, onder de titel Herbetovering van de wereld. Romantische wortels van linkse denkers (2013). Michéa, die zich dus nauw verwant voelt met Michael Löwy, werkt in het eerder genoemde essay enkele stellingen in verband met socialisme en romantiek verder uit. Ik tracht hier enkele krachtlijnen van zijn betoog weer te geven, en ben me ervan bewust dat door de beknoptheid van mijn artikel vele nuances verloren gaan. Ik hoop dan ook dat het mag aanzetten tot lectuur van het oorspronkelijke werk.
Johny Lenaerts
15
mei
2013
lezing door cultuurfilosoof Lieven De Cauter
n.a.v. de publicatie “Herbetovering van de wereld”
Brussel, 17 mei, 20u , De MarktenDe lezing vindt plaats naar aanleiding van de publicatie van “Herbetovering van de wereld” . In de bundel onderzoekt Michael Löwy de romantische wortels van een aantal invloedrijke moderne denkers en toonaangevende auteurs. Hij (her)ontdekt op die manier hun subversieve en emancipatorische kracht. De bundel verenigt essays over Georg Lukács, Franz Kafka, Karl Marx, Rosa Luxemburg, Charles Péguy, Martin Buber, Gustav Landauer, José Carlos Mariategui, Walter Benjamin, Theodor Adorno, Ernst Bloch, André Breton, Guy Debord…
De Romantiek werd lange tijd beschouwd als een reactionaire kritiek van de moderniteit. Elk emancipatorisch potentieel van deze traditie werd genegeerd. Voor de Franse-Braziliaanse filosoof Michael Löwy betekent de Romantiek in de eerste plaats een protest tegen de industrieel/kapitalistische beschaving. Omdat de Romantiek een wereldvisie vormt, doorkruist ze de gehele cultuur, neemt ze verschillende vormen aan en duikt ze op bij uiteenlopende denkers en schrijvers, zo stelt Löwy.
Cultuurfilosoof en activist Lieven De Cauter, auteur van onder meer “De Alledaagse Apocalyps: van Nine-Eleven tot de Arabische lente”, en zeer vertrouwd met het werk van Walter Benjamin, heeft het boek gelezen en geeft er een lezing over. Het betreft een suite van korte teksten.
Vrijdag 17 mei, 20u De Markten, Oude Graanmarkt 5,1000 Brussel Gratis toegang Organisatie: Socialisme 21
Haaks op de bi-lokaliteit staat de-lokaliteit. Het gaat om krachten die zo gedelokaliseerd zijn dat ze onzichtbaar werden, en tegelijk alomtegenwoordig zijn. Ze zijn er en je ziet ze niet. Onzichtbaar zoals het gif in de lucht, in de grond, in het water, geldstromen over de aarde. Permanent zoals het ruisen van het verkeer op de autostrade. Onzichtbaar zoals 95% van de materie in de kosmos… Allemaal ideeën die door je hoofd waaien terwijl je, zoals een paar eeuwen terug, een ontdekkingsreiziger of een kaperkapitein –wat is het verschil? – die door zijn verrekijker zeeën en kusten afspeurt, zo kijk jij door je boekenkast naar de wereld. De wereld bekijken door je boekenkast… Krampachtig speur je de kusten af… Elk boek dat je openslaat is het hijsen van de zwarte vlag; het roeren van de trom van de opstand… Is dit reclame? Hoe promoot je een boek? En wat is de bedoeling van het promoten? Vertellen tijdschriften en kranten al niet genoeg wat je moet zien, lezen, luisteren en waar je naartoe moet? Het gaat hier om een razend interessant boek. Is het product niet “te moeilijk”? Is er een markt voor? Is het geen pure tijdverspilling? Kunnen we niet beter gewoon TV kijken? Wat kunnen we er in godsnaam mee doen?” Het nieuwe boek, “Herbetovering van de wereld”, zal sowieso bij niet veel mensen terecht komen. Het is de macht van de kleine getallen. Zaadjes die gezaaid worden… Het boek gaat op zoek naar de romantische wortels van linkse denkers. Na lezing ben je gegarandeerd een ander mens. Het werpt een ander licht op tweehonderd jaar linkse denkers en kunstenaars. De boekenkast is het raam op de wereld. De boekenkast zit afgeladen vol denkers en auteurs. Het huis kraakt, ik monster aan, en mijn schip vaart af, zet zich in beweging.
Didi de Paris
7
mei
2013
Het was zaterdag 20 april 2013. Ik zat in Gent op de tweede editie van The Great Greenwash Circus, het evenement dat zich wat Kafkaiaans omschrijft als de conferentie over valse oplossingen voor de klimaatcrisis… Eén van de sprekers daagde het publiek uit: als je denkt dat revoluties het resultaat zijn van langzame evoluties ga dan aan de ene kant zitten, ga helemaal aan het andere eind zitten als je denkt dat die het resultaat zijn van momenten waarop individuen, of groepen, aan de noodrem hebben getrokken.
Nieuw boek!
